12
مرداد 1386
جليل گ
آيا"هويت
ملي" تركمن ها در ايران رو به نابودي ست
هويت ملي، اساس تعلق به ملت خاصي است كه داراي سرزمين ،
زبان،تاريخ،مذهب،فرهنگ و آداب ورسوم معيني دارد كه آنرا
از ساير مليت ها متمايز ميكند. عوامل متعددي در بقا، رشدو
يا نابودي آن مي توانند تاثير گذار باشند. در اين بين سياست
هاي حكومت ها در كشورهائي كه تنوع اتنيكي دارند نقش مهمي
ايفا مي كند ،بطور نمونه صدام حسين بااتخاذ سياست شوونيستي
(ناسيوناليسم افراطی عربي) با ناديده گرفتن حداقل حقوق ملي
تركمن ها، با كوچاندن اجباري آنها از سرزمين اباء و اجدادي
شان به ساير نقاط، مجبور كردن آنها براي تكلم به زبان عربي
و ممنوع كردن زبان تركمني همراه با سركوب وايجاد رعب و وحشت،
ميتوان با جرأت گفت كه تا مقطع سرنگوني رژيم صدام حسين از"
تركمنهاي عراق" فقط نامي باقيمانده بود و بس! نه زبان
تركمني، نه لباس تركمني، و نه آداب ورسوم تركمني!
مقوله هويت ملي در ايران
كثيرالمله از ويژ گي هاي خاصي برخوردار ميباشد. از يكسو
با روند جهاني شدن و تاثير گذاري وتاثير پذيري فرهنگ ها،
زبان وآداب رسوم مليتهاي گوناگون بر يكديگر و از سوي ديگر
سياست آسيميلاسيون ساير مليتهاي ساكن ايران ومحو ارزشهاي
تاريخي و فرهنگي انها كه از هشتاد سال فبل پيگيري ميشود
بخصوص با استقرار ج.ا . اين سياست باشيوهء مذهبي در جهت
نابودي هويت ملي تمامي مليتهاي غير فارس ساكن ايران ادامه
پيدا كرده است. ج.ا بعد از سركوب خونين مردم تركمن در بهمن
58 ، با تيرباران وبه بند كشيدن فعالين سياسي و روشنفكران
ملي با حاكم كردن جو خفقان در جهت اسلاميزه كردن منطقه آنهم
از نوع شيعه اثني عشري و با سازماندهي وزارت كشور و اطلاعات،
گروه گروه از سيستاني ها را به تركمن صحرا كوچانده و با
اهداي زمينهاي مرغوب به انها اقدام به ساختن شهرك هاي زابلي
نشين مينمايد. با گذشت 27 سال در حال حاضر سيستاني ها در
تمامي ارگان هاي انتظامي و اطلاعاتي و ساير اداره جات دولتي
از قدرت بالائي برخوردار شده اند.اين سياست دقيقا همان سياست
صهيونيست ها بوده كه با مهاجرت تدريجي يهوديان از سراسر
جهان به فلسطين براي بر هم زدن تركيب جمعيتي،زمينه ساز اشغال
انجا بود.
ج. ا . با پيگيري اين سياست يعني بر هم زدن تركيب اتنيكي
منطقه سعي در آسيميله كردن تركمنها مي نمايد. تاثير موفقيت
اين سياست را ميتوان در انتخابات شوراي شهر گنبد مي توان
ديد كه نتيجهء آن فقط حضور يك نفر تركمن در اين شورا ميباشد.
زبان تركمني،اصلي ترين ركن هويت تركمنها ،در نتيجهء تلاشهاي
ج.ا. آسيبهاي زيادي را متحمل شده است. نابودي يك زبان را
مي توان نابودي يك ملت تلقي نمود.با كمال تاسف گرايش به
تركمني صحبت كردن و حفظ آن در بين مردم پائين آمده است.
والدين تركمن تحت تاثير تبليغات حكومت فقها،فرزندانشان را
فقط تشويق به صحبت كردن به زبان فارسي، حتي در خانه ها يشان
ميكنند.در صد كودكان تركمني كه قادر به صحبت كردن بزبان
تركمني نيستند بسيار زياد شده است، اين را ميتوان زنگ خطر
بزرگي براي نابودي هويت تركمنها قلمداد نمود.
در نتيجهء فشارهاي اقتصادي و ساير معضلات اجتماعي بخشي از
فرهنگ و اداب ورسوم انساني در بين تركمنها در حال نابوديست.در
بين اقشار زيادي از مردم بجاي فرهنگ ايستادگي در مقابل زور،
همياري و همكاري و سخاوتمندي،فرهنگ تملق و چاپلوسي،حيله
وتزوير رشد نموده كه به جای خود، برخا اجتناب ناپذير وناشي
از تاثير ساير فرهنگها بوده و برخا اجتناب پذير و بستگي
به پيشبرد سياستهاي حكومت نسبت به مليتهاي غير فارس دارد.
با تمامي اين تفاسير يعني از يك طرف سياستهاي ج.ا . در رابطه
با هويت زدائي مليتهاي ساكن ايران و از طرف ديگر تاثير فرهنگها
بر يكديگر در نتيجهء جهاني شدن و ارتباطات گسترده،ذهن هر
تركمن مسئولي را بخود مشغول كرده كه ادامهء اين روند به
كجا خواهد انجاميد؟ آيا روند اين سياست خطر نابودي مليت
هاي ساكن ايران كه تركمن ها يكي از انهاست را سبب خواهد
گردید؟
سياست آسيميلاسيون ج.ا. تا چه حد موفقيت اميز خواهد بود؟
يا اينكه تركمن ها همراه ساير مليت هاي تحت ستم همچنان هويت
ملي خود را با توجه به روند جهاني و با تاثير پذيري از فرهنگ
ساير ملل، حفظ خواهند نمود؟
روند اضمحلال هويت
ملي تركمن هاي ايران با تمامي تلاشها و خواستهاي شوونيستهاي
نهان وآشكار اگر نگوئيم غير ممكن خواهد بود ولی ميتوان گفت
به اين آساني بوقوع نخواهد پيوست زيرا:
درنتيجهء تغيير اوضاع جهاني به نفع نيروي دمكراسي وحقوق
بشر ، ديگر تحولات بنا به ميل وارادهء رژيم هاي ديكتاتور
صورت نمي پذيرد.ديگر زمان صدام حسين ها با ايده ئولژي برتري
طلب ناسيوناليسم عربي سپري گشته كه در سايهء حمايت كشورهاي
همتاي خود و حتي اتحاد جماهير شوروي وبلوك شرق مي توانستند
بدون انعكاس جهاني دست به سركوب وحشيانه كردها و تركمن ها
زده بدون اينكه افكار عمومي در سطح جهاني به ان اعتراضي
نمايد.
در نتيجهءجهاني شدن ارتباطات اينترنتي، هر واقعه سياسي و
اجتماعي در آن واحد به تمامي جهانيان مخابره شده و مردم
دنيا از ان مطلع ميگردد و هر عمل سركوب گرانه رژيم هائي
مانند ج.ا . افشاء شده و مورد اعتراض افكار عمومي و حتي
دولتهاي طرفدار حقوق بشر و دمكراسي قرار مي گيرد.
در ايران با توجه به سياستهاي ج.ا . براي امحاء ارزشها و
هويت ملي و فرهنگي تركمن ها وساير مليت هاي غير فارس، دفاع
از حقوق اين مليت ها در ابعاد جهاني براي احقاق حقوق پايمال
شده شان از حمايت هاي گسترده اي برخوردار مي باشند.با جرأت
مي توان گفت كه اوضاع جهاني به نفع اقليتهاي ملي و مذهبي
كه خواهان تساوي حقوقي تمامي مليتها هستند وبزيان نيروهاي
برتري طلب سير ميكند.جبههء احزاب وسازمانهاي سياسي طرفدار
دمكراسي كه بر برابر حقوق بودن تمامي مليتهاي ساكن ايران
تاكيد داشته و براي ان مبارزه مي كنند وسيع تر گشته وتلاش
روشنفكران و فعالين سياسي ملل تحت ستم در خارج از كشور،
براي انعكاس صداي اعتراض مردم شان گسترده تر شده است.در
تركمن صحرا فعالين ونخبگان فرهنگي و اجتماعي با چاپ نشريات
محلي و كتابهاي ادبي و تاريخي براي شناساندن تاريخ وادبيات
تركمن به نسل كنوني، تشكيل كلاسهاي زبان تركمني،اموزش دوتار،
تشكيل انجمن هاي فرهنگي وادبي و فعالیت هاییی نظیر آن بيانگرمقاومت
و ايستادگي شان در مقابل هجوم برتري طلبان حكومتي كه نابودي
ارزشها و هويت ملي و فرهنگي تركمن ها را هدف قرار داده اند
مي باشد. و دامنه اين فعاليت ها عليرغم فشار و اختناق، هر
روز گسترده تر مي گردد.از همه مهمتر در سالهاي اخير آگاهي
سياسي واجتماعي در ميان مليت هاي ستم زده در سراسر كشور
آنچنان اعتلا يافته كه ديگر نمي توانند حق الويت و یا برتري
يك ملت خاصي را بر مليت هاي ديگر بپذيرند و يك صدا خواهان
تساوي حقوق سياسي ، اجتماعي، فرهنگي تمامي مليتها را خواستارند.
عامل ديگري كه مي تواند
بر پايداري هويت ملي تركمنهاي ساكن ايران تاثير گذار باشد
وجود جمهوري تركمنستان در همسايگي تركمنصحرا مي باشد كه
بعنوان يك كشور مستقل كه زبان رسمي آن تركمني بوده ،صرفنظر
از حكومت آن، تركمن هاي دو كشور داراي يگانگي زباني، فرهنگي،
تاريخي ميباشند. وجود يك جمهوري مستقل تركمن باعث زنده نگهداشتن
و ااعتلاء هويت ملي خواهد بود . ارتباطات مردم تركمن بين
يكديگر مي تواند در حفظ هويت ملي تركمنهاي ايران و حتي ساير
تركمنهاي جهان خواهد داشت.وجود يك جمهوري بنام تركمن مي
تواند مايه دلگرمي تمامي تركمنهاي دنيا براي حفظ تمامي ارزشهاي
ملي خود باشد.